|
|
|
Lezingen 2010 - 2011
Lezingen Comitato Nijmegen 2010-2011
Lezingen 2010 - 2011 Comitato Nijmegen Woensdag 8 september, 19.30 uur Jacques Janssen, Dante e la musica Reeds Boccaccio vermeldt Dantes voorliefde voor muziek en uit het Purgatorium weten we dat sommige van Dantes gedichten op muziek gezet zijn. In een drieluik zal het thema Dante e la musica worden uitgewerkt: 1) Wat heeft de muziek met Dante gedaan? Het accent ligt daarbij op de klassieke muziek: Liszt, Verdi, Monteverdi, Mahler, Jacob ter Veldhuis en Louis Andriessen. 2) Wat doet Dante met muziek? Hier gaat het om de troubadours van wie Dante er velen bij naam noemt en het Gregoriaans dat door de hele Commedia klinkt, maar bovenal in het Purgatorium, de plaats bij uitstek voor muziek. 3) De Divina Commedia als muziek. Zoals de structuur van de Divina Commedia een kunststuk op zichzelf is, dat geen verdere illustratie behoeft, zo klinkt de Divina Commedia als muziek en is iedere verdere verklanking overbodig. Een goede voordracht volstaat, zoals Roberto Benigni op menig plein in Italië heeft laten horen. Beeld en geluidsfragmenten ondersteunen het betoog. Jacques Janssen is emeritus hoogleraar Cultuur- en Godsdienstpsychologie (Radboud Universiteit Nijmegen). Hij vertaalde Dantes hel en geeft onderwijs en lezingen over Dante en de Divina Commedia en heeft diverse Dante-reizen begeleid. ******* Woensdag 20 oktober 19.30 uur Gianfranco Renda, Il Giornalista e la Cantante, la cultura con la c minuscola (deze lezing is het Italiaans!) Nel 1962 in un programma televisivo allora famoso, un celebre giornalista, Mario Soldati, intervista una cantante ai suoi primi successi, la giovane Mina: l'intervista diventa ben presto un garbato duello fra la Cultura officiale e quella con la c minuscola... Da qui nasce l'idea di una conversazione su quale tipo di cultura sta alla base del nostro essere Italiani e sull'eterno contrasto fra scuola e realtá quotidiana, fra Manzoni e Paperino: un percorso leggero ma non troppo in compagnia di Gianfranco Renda Signor Gianfranco Redda è Addetto Culturale ipresso l'Istituto Italiano di Cultura per i Paesi Bassi ad Amsterdam ******* Donderdag (!!!) 18 november 19.30 uur Dr. Jaap van Osta, ‘Pinocchio in de Italiaanse geschiedenis’. ‘Het Pinocchio-verhaal’ is overbekend. Maar minder bekend is de ontstaansgeschiedenis van dit populaire kinderverhaal en waarom het voor zoveel generaties Italianen steeds het toonaangevende kinderboek is geweest. In zijn lezing, getiteld “het Pinocchio-effect” zal de spreker nader ingaan op de achtergrond van dit kinderverhaal: de achtergrond van de auteur en de beweegredenen die hem ertoe gebracht hebben dit verhaal te schrijven. Ook zal hij stilstaan bij het wonderlijke lot dat Pinocchio in de geschiedenis heeft ondergaan, met andere woorden Pinocchio als spiegel van de Italiaanse geschiedenis.’ Dr. Jaap van Osta is docent aan de Universiteit van Utrecht en auteur van het bekende handboek ‘Een geschiedenis van het moderne Italië’ (2008) ******* Begin december 19.30 uur Locatie Lux: een Italiaanse film. Datum nader te bepalen op basis van beschikbaarheid van een interessante film. Aparte uitnodiging volgt. ******* Woensdag 12 januari 2011 19.30 Het Fredrik de Tweede genootschap, Frederik II, Stupor Mundi ( de man die de wereld versteld deed staan) Wie was deze man, Frederik II van Hohenstaufen (kleinzoon van Frederik Barbarossa), die leefde van 1194 – 1250 en in heel Italië tot op de dag van vandaag zijn voetsporen heeft achtergelaten? Vooral in het zuiden van Italië zijn veel gebouwen terug te vinden, van paleizen tot forten, die aan hem doen denken. Hij leefde in de Middeleeuwen, maar wordt wel de eerste Renaissancemens genoemd. Hij was christelijk keizer van het Heilige Roomse rijk der Duitse natie, maar wilde terug naar het antiek en oosters keizerschap van Augustus en Justinianus. Naast keizer was hij wetgever en wetenschapper, hij beheerste minstens zes talen (waaronder Arabisch) en schreef een standaardwerk over de valkenjacht. Ondanks een pauselijke banvloek verwierf hij Jeruzalem voor de christenheid. Hij was een fervent bestrijder van ketterij, maar een groot bewonderaar van de islam. Bejubeld en verguisd, vernieuwer en traditionalist, flexibel en onwrikbaar, Duits heerser en mediterraan vorst, empirisch en dogmatisch, tolerant en tiranniek was hij omstreden in zijn tijd, en is hij dat nog steeds onder historici. Wie was deze man die de wereld versteld deed staan, die verwondering en verbazing wekte, tot op de dag van vandaag? Vier leden van het comitato Dante Nijmegen (Ben Boersema, Ben Crul, Harry Jansen en Huub Kurstjens) laten op deze eerste lezing van het nieuwe jaar op vier verschillende manieren hun licht schijnen op deze opmerkelijke persoonlijkheid. Ben Boersema was tot zijn pensioen als historicus verbonden aan de lerarenopleiding van Nijmegen (HAN). Ben Crul is emeritus hoogleraar Pijnbestrijding aan de Radbouduniversiteit in Nijmegen. Harry Jansen doceerde tot zijn pensioen sociaaleconomische en theoretische geschiedenis aan de Radbouduniversiteit van Nijmegen. Huub Kurstjens is als toetsdeskundige geschiedenis verbonden aan het Cito te Arnhem. Na afloop van deze lezing biedt het Dantebestuur u ter gelegenheid van het nieuwe jaar een drankje aan om het nieuwe jaar in te luiden. Er zijn geen extra kosten verbonden aan deze avond. ******* Woensdag 26 januari 19.30 uur Olijfolieproeverij. De kwaliteit van een natuurproduct zoals olijfolie is afhankelijk van veel factoren. Uitsluitend door de olijfolie te proeven kan men de kwaliteit ervan beoordelen. Wilt u hier meer over weten en vooral wilt u leren proeven, kom dan luisteren naar signor Antonio Laurora (Élaion) en vooral ook proeven! ******* Woensdag 16 februari 19.30 uur Dr. Nathalie de Haan, “Bisogna agire!” Umberto Zanotti-Bianco, sociaal activist en strijdbaar archeoloog. Umberto Zanotti-Bianco (1889 - 1963) was afkomstig uit een welgestelde, aristocratische familie uit Piemonte. Geïnspireerd door de idealen van Giuseppe Mazzini stelde hij zijn leven in dienst van het straatarme Zuiden van Italië. Na de verwoestende aardbeving die Sicilië en Calabrië eind december 1908 trof, richtte hij met twee vrienden de vereniging ANIMI op (Associazione Nazionale per gli Interessi del Mezzogiorno in Italia). Doel was het bieden van concrete hulp aan Zuid-Italië door in afgelegen gehuchten scholen en bibliotheken op te zetten en alfabetiseringsprogramma’s voor volwassenen te organiseren. Al snel gingen ook archeologie en monumentenzorg een belangrijke rol spelen. In de optiek van Zanotti-Bianco waren de bestudering van en de zorg voor het Griekse verleden van het Zuiden (het ‘culturele kapitaal’) een integraal bestanddeel van een reeks maatregelen om de Mezzogiorno in economisch, sociaal en cultureel opzicht vooruit te helpen. Als openlijk anti-fascist kwam hij in de jaren twintig en dertig veelvuldig in conflict met het regime van Mussolini. Het fascisme presenteerde zichzelf immers ook als een sociale beweging en propageerde bovendien vooral het Romeinse verleden van Italië (romanità). Onherroepelijk leidden Zanotti’s spectaculaire opgravingsresultaten in Foce del Sele (nabij Paestum), waar hij samen met de Napolitaanse archeologe Paola Zancani Montuoro een belangrijk Grieks heiligdom uit de archaïsche tijd ontdekte, tot grote problemen. Hoe dat afliep, hoort u vanavond. Dr. Nathalie de Haan is universitair docent Oude Geschiedenis aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Zij doet onderzoek naar de manier waarop in Italië in de 19de en 20ste eeuw de Oudheid werd ingezet voor contemporaine agenda’s en werkt aan een biografie van Umberto Zanotti-Bianco. ******* Begin maart 19.30 uur Locatie Lux: Een Italiaanse film. ******* Woensdag 13 april 19.30 uur Jeanne van der Stappen-Heyvaert, All in the family: Jacopo, Gentile en Giovanni BELLINI* In de schilderkunst van de vijftiende eeuw speelde het atelier van de familie Bellini een zeer belangrijke rol. Vader Jacopo introduceerde de renaissance stijl in de Venetiaanse schilderkunst. Zijn zonen Gentile en Giovanni hielden gedurende lange tijd de leidende positie in de schilderkunst van de late vijftiende en begin zestiende eeuw. Hun oudste zuster Nicolosia was getrouwd met Andrea Mantegna die, tot zijn vertrek naar Mantua (1459) in het atelier werkzaam was. Hun neef, Leonardo Bellini had een reputatie als boekverluchter. In het atelier van Giovanni Bellini kregen Lotto, Giorgione en Titiaan hun opleiding. De leerlingen werden opgeleid in de stijl van de meester, de meester gebruikte zijn leerlingen zoals hij zijn gereedschap gebruikte. Daarom is het vaak moeilijk onderscheid te maken tussen het werk van meesters en dat van hun ateliermedewerkers. Kunst was in eerste instantie vakmanschap, technieken en vaardigheden, mestiere, die werden doorgegeven van vader op zoon. In de meeste gevallen gold dat ook voor de werkruimte zelf, de bottega, met alle voorzieningen, waaronder de mappen met voorbeeldtekeningen, het kostbaarste bezit van een schilder. De meeste aandacht van deze lezing gaat naar het werk van Giovanni, dé Bellini van de kunstgeschiedenis. De werken van vader Jacopo en van broer Gentile zal ik laten zien zonder verder in te gaan op iconografie, gebruikte technieken, opdrachtgevers etc. Mevrouw Drs. Jeanne van der Stappen - Heyvaert studeerde cultuurwetenschappen en is bestuurslid van ‘De Poorters van Venetië’ * De titel van deze lezing is ontleend aan een publiekslezing in de National Gallery in Londen ter gelegenheid van de tentoonstelling Bellini and the East 12 april – 25 june 2006. ******* Cibo, vino e la storia (bis!!) (Spijs, wijn en het verhaal) Drie jaar lang was de wijn-met-een-verhaal-avond van Dante een succes. In 2010 werd de formule verfijnd en interactiever gemaakt. Naar de geest van de tijd werden de begeleidende hapjes bij de wijn iets uitgebreid tot kleine gerechtjes die dan ter plekke bereid werden met hulp en ter lering van de omstanders. Het schenken van een bijzondere wijn bleef gehandhaafd. En het allerbelangrijkste is nog steeds het verhaal achter dat recept, wel of niet historisch verantwoord, en achter de meegebrachte wijn, wel of niet rechtstreeks in een uithoek van Italië aangeschaft.
Na het succes van 23 april 2010 blijft de formule nagenoeg hetzelfde: een vijftal amateur-koks bereidt ter plekke hun favoriete hapjes, anderen nemen hun reeds thuis gemaakte lekkernijen mee, weer anderen schenken en presenteren hun meegebrachte wijn. De kosten van deze avond kunnen beperkt blijven aangezien de avond bij een Dante-lid (Daniel Gibb) thuis wordt gehouden. Eenieder hoeft alleen maar zorg te dragen voor óf de ingrediënten van de te bereiden hapjes óf een fles Italiaanse wijn. De bedoeling is de avond ‘budgettair neutraal’ te laten verlopen. De kosten van slim ingekochte ingrediënten wegen op tegen de wijnen van een gemiddelde prijs-kwaliteitverhouding. Breng dus niet al te dure hapjes of wijnen onder onze aandacht … (alhoewel, we houden niemand tegen die dat toch zou willen doen). Het totale aantal aanwezigen bedraagt maximaal 15 (inclusief partners). De locatie is de woonkamer en de keuken van Daniel Gibb, de genereuze gastheer van die avond. De organisatoren blijven dezelfde (Ben Boersema, Daniel Gibb en Huub Kurstjens), om de inschrijvingen te regelen en om het avontuur van de combinatie van spijzen en wijnen tot een goed einde te brengen. Ook de tijd waarin het plaats vindt is vertrouwd: ergens in april 2011. Let goed op vanaf wanneer in de maand maart de inschrijving (via de Novità en de website) mogelijk is, want vol = vol! Locatie: Groesbeeksedwarsweg 187, Nijmegen (bij Daniel Gibb thuis) Aanmelding: via bestuurslid Huub Kurstjens, (tel. 0487-513119; h.kurstjens@hccnet.nl). De organisatoren: Ben Boersema, Daniel Gibb en Huub Kurstjens ******* Woensdag (???).. mei Serata di Fine Stagione. Bij het ter perse gaan van dit jaarboekje was nog geen definitieve toezegging binnen van het beoogde gezelschap. Nadere mededelingen over de Serata zullen in de loop van het jaar bekend gemaakt worden.
Culturele programma
Alliance Française Nijmegen 2010-2011 Zondag 24 oktober 2010, 14.00 uur, lezing in het Nederlands Dinsdag 16 november 2010 (N.), 20.00 uur Donderdag 16 december 2010, 20.00 uur, lezing in het Nederlands Dinsdag 18 januari 2011, 20.00 uur Woensdag 23 februari 2011, 19.30 uur Dinsdag 8 en 15 februari 2011, 20.00 uur, in het Nederlands Donderdag 24 maart 2011 Dinsdag 15 maart 2011, (N.) 20.00 uur Zondag 10 april 2011 (L) 20.30 uur Voor actuele informatie is ook de website te raadplegen: www.alliance-francaise.nl en doorklikken naar Nijmegen.
nijmegen@alliance-francaise.nl Voor actuele informatie is ook de website te raadplegen: www.alliance-francaise.nl en door klikken naar Nijmegen (of direct: http://www.alliance-francaise.nl/nijmegen/)
Ga terug naar boven |
|
|
